Diyabetik Retinopati: Diyabet Göz Sağlığını Nasıl Etkiler?

Diyabetik retinopati nedir, evreleri nelerdir ve görme kaybı nasıl önlenir? Düzenli göz muayenesinin hayati önemini ve korunma yollarını öğrenin.

Diyabetik retinopati, yüksek kan şekerinin gözün arka bölümündeki ışığa duyarlı tabaka olan retinanın küçük kan damarlarına verdiği hasardır. Çalışma çağındaki yetişkinlerde önlenebilir körlüğün başlıca nedenlerinden biridir. En sinsi yönü, ileri evrelere kadar çoğu zaman hiçbir belirti vermemesidir; bu yüzden düzenli göz muayenesi hayat kurtarır.

Nasıl Gelişir?

Kronik hiperglisemi, retinadaki ince damarların duvarlarını zayıflatır. Damarlar sızdırmaya, tıkanmaya ve balonlaşmaya (mikroanevrizma) başlar. Retinanın bazı bölgeleri yeterli kan alamayınca vücut yeni ama kırılgan damarlar üretir; bu damarlar kolayca kanayarak görmeyi ciddi şekilde tehdit eder.

Retinopatinin Evreleri

• Hafif non-proliferatif: Küçük mikroanevrizmalar oluşur, genellikle belirti yoktur
• Orta non-proliferatif: Bazı damarlar tıkanır, retina beslenmesi azalır
• Şiddetli non-proliferatif: Daha fazla damar tıkanır, retina yeni damar sinyali vermeye başlar
• Proliferatif retinopati: Kırılgan yeni damarlar büyür; kanama ve retina dekolmanı riski en yüksektir

Belirtiler Ne Zaman Ortaya Çıkar?

• Görme alanında yüzen lekeler veya siyah noktalar (uçuşan cisimler)
• Bulanık veya dalgalanan görme
• Renkleri soluk görme
• Görme alanında karanlık veya boş bölgeler
• Gece görüşünde zorlanma

Tanı ve Tarama Sıklığı

Tanı, göz bebeği damlayla genişletilerek yapılan detaylı retina muayenesiyle konur. OKT (optik koherens tomografi) ve floresein anjiyografi damar sızıntısını gösterir. Tip 2 diyabette tanı anında, tip 1 diyabette tanıdan 5 yıl sonra ilk göz muayenesi yapılmalı; ardından yılda en az bir kez tekrarlanmalıdır. Gebelikte diyabet varsa tarama daha sık gerekir.

Tedavi Seçenekleri

Erken evrede en etkili tedavi, kan şekeri, tansiyon ve kolesterolün sıkı kontrolüdür. İlerlemiş vakalarda lazer fotokoagülasyon anormal damarları kapatır, göz içine yapılan anti-VEGF enjeksiyonları sızıntı ve yeni damar oluşumunu baskılar. Ciddi kanama veya retina dekolmanında vitrektomi cerrahisi uygulanır. Zamanında müdahaleyle görme kaybının büyük kısmı önlenebilir.

Gözlerinizi Korumak İçin

• HbA1c'yi genellikle %7'nin altında (bireysel hedefe göre) tutmaya çalışın
• Tansiyonu 140/90 mmHg altında, kolesterolü hedefte tutun
• Sigarayı bırakın; sigara damar hasarını hızlandırır
• Ani görme değişikliğinde beklemeden göz hekimine başvurun
• Yıllık genişletilmiş göz muayenesini asla aksatmayın

← Tüm makalelere dön