เครื่องคำนวณ HOMA-IR

HOMA-IR คืออะไร

HOMA-IR (Homeostatic Model Assessment of Insulin Resistance) คือสูตรคณิตศาสตร์ที่พัฒนาขึ้นในปี 1985 เพื่อประเมินภาวะดื้ออินซูลินและ การทำงานของเบต้าเซลล์ จากการเจาะเลือดขณะอดอาหารเพียงครั้งเดียว สูตรคือ: HOMA-IR = (น้ำตาลขณะอดอาหาร [mmol/L] × อินซูลินขณะอดอาหาร [μIU/mL]) / 22.5 คะแนน HOMA-IR ที่สูงขึ้นบ่งชี้ภาวะดื้ออินซูลินที่มากขึ้น

แปลผลคะแนน HOMA-IR อย่างไร

ค่าเกณฑ์ที่ตีพิมพ์แตกต่างกันไปตามประชากรและวิธีตรวจของห้องปฏิบัติการ แต่แนวทางทั่วไปจากวรรณกรรมที่ผ่านการทบทวนโดยผู้เชี่ยวชาญมีดังนี้:

• ต่ำกว่า 1.0: ความไวต่ออินซูลินดีเยี่ยม เซลล์ตอบสนองต่ออินซูลินได้ดี
• 1.0–1.9: อยู่ในเกณฑ์ปกติสำหรับผู้ใหญ่สุขภาพดีส่วนใหญ่
• 2.0–2.9: เริ่มมีภาวะดื้ออินซูลิน การปรับพฤติกรรม (อาหารและการออกกำลังกาย) มักช่วยได้
• 3.0 ขึ้นไป: ภาวะดื้ออินซูลินชัดเจน สัมพันธ์กับกลุ่มอาการเมตาบอลิก ภาวะก่อนเบาหวาน และความเสี่ยงเบาหวานชนิดที่ 2 ควรปรึกษาแพทย์ของคุณ

การใช้ HOMA-IR ในทางคลินิก

HOMA-IR ถูกใช้อย่างแพร่หลายทั้งในงานวิจัยและเวชปฏิบัติ ในฐานะตัวชี้วัดทดแทนของภาวะดื้ออินซูลินที่มีต้นทุนต่ำ ใช้เพียงการเจาะเลือดขณะอดอาหารครั้งเดียว จึงสะดวกกว่าวิธีที่ซับซ้อนกว่า อย่าง hyperinsulinemic euglycemic clamp แพทย์ใช้ค่านี้ประเมินความเสี่ยงของกลุ่มอาการเมตาบอลิก ไขมันพอกตับที่ไม่ได้เกิดจากแอลกอฮอล์ (NAFLD) และโรคหัวใจและหลอดเลือด รวมถึงติดตามผลของการปรับพฤติกรรมหรือการใช้ยา

แหล่งอ้างอิง

• Matthews DR, et al. Homeostasis model assessment: insulin resistance and beta-cell function from fasting plasma glucose and insulin concentrations in man. Diabetologia. 1985;28(7):412-419.
• Stern SE, et al. Identification of individuals with insulin resistance using routine clinical measurements. Diabetes. 2005;54(2):333-339.
• Gayoso-Diz P, et al. Insulin resistance (HOMA-IR) cut-off values and the metabolic syndrome in a general adult population. Eur J Clin Invest. 2013;43(10):1046-1052.